Die Torajan-mense van Indonesië vertoon trots hul dooie familielede nadat hulle hulle opgegrawe en nuwe klere aangetrek het in ‘n antieke ritueel wat bedoel is om respek vir hul oorlede geliefdes te toon.
Elke drie jaar grawe die stam van Sulawesi-eiland hul dooies op. Hulle word dan gewas, nuwe klere aangetrek en poseer vir familiefoto’s in ‘n fees bekend as Ma’nene.
Die ritueel, wat ook bekend staan as “Die seremonie van die skoonmaak van lyke”, duur al meer as ‘n eeu.
Een van die belangrikste gebeurtenisse in die lewens van die Torajan-mense, ‘n etniese groep inheems aan die bergagtige streek Tana Toraja, is die begrafnis.
Die meeste spaar hul hele lewe geld sodat hulle ‘n eerbare begrafnis vir hulself of familielede kan hê.
In sommige gevalle word die oorledene se begrafnis etlike weke of selfs jare na hul dood gehou sodat die familie tyd kan hê om te spaar om vir ‘n buitensporige begrafnis te betaal.
Maar die begrafnis is nie die laaste keer dat die gestorwe familielid se lyk gesien word nie. Wanneer iemand sterf, word die liggaam in verskeie lae lap toegedraai om bederf te voorkom.
Daarna word die liggame elke drie jaar opgegrawe, deur geliefdes bewonder en in nuwe klere aangetrek.
Nog ‘n belangrike element van die Ma’nene-fees is die vervanging en herstel van die kiste om te keer dat liggame ontbind.
Die Torajan-mense woon hoog in die berge van Sulawesi in Indonesië. Die gebied is so afgeleë dat baie van die dorpies heeltemal outonoom was tot in die 1970’s, toe die gebied deur Nederlandse sendelinge aan die buitewêreld blootgestel is.
Die dorpenaars word aangemoedig om binne hul gesin te trou – maar net verder as die vierde neef.
In die Torajaanse geloofstelsel is die dood nie ‘n finale stap nie, maar net een stap in ‘n voortdurende geestelike lewe.
Die begrafnis is ‘n deurslaggewende oorgangspunt, en sommige begrafnisse sal tot ‘n week duur, met uitgebreide vieringe.
Torajan-mense glo dat die gees van ‘n dooie persoon altyd moet terugkeer na hul dorp van oorsprong, ‘n oortuiging wat baie daarvan weerhou om ooit hul huis te verlaat ingeval hulle sterf terwyl hulle op reis is en hul liggaam nie teruggegee kan word nie.
By seldsame geleenthede sterf ‘n dorpenaar weg van die huis af. Familielede waag dit dan na die sterfplek en dra die liggaam huis toe.
